Bardzo często w kontekście komercjalizacji badań naukowych, w szczególności tych wypracowanych przez uczelnie, pojawia się pojęcie spółek typu spin-off oraz spin-out. Takie organizacje stanowią zasadniczy nurt przedsiębiorczości akademickiej oraz aktywne mechanizmy komercjalizacji i transferu technologii.

Przedsiębiorczość akademicka wywodzi się z zaangażowania pracowników naukowych w tym studentów i doktorantów oraz personelu pomocniczego i administracyjnego w prowadzenie działalności gospodarczej opartej na komercjalizacji wyników badan naukowych.

W Polsce przedsiębiorstwa spin-off/spin-outsą stosunkowa młodą grupą przedsiębiorstw tworzonych  z gospodarką i biznesem w oparciu o efekty prac badawczych i naukowych.

Przedsiębiorstwo spin-off stanowi zasadniczy nurt przedsiębiorczości akademickiej oraz jeden z aktywnych mechanizmów komercjalizacji badań naukowych.  Jest ono identyfikowane jako przedsiębiorstwo założone przez co najmniej jednego pracownika instytucji naukowej lub badawczej, albo studenta bądź absolwenta Uczelni, działające zazwyczaj w formie spółki kapitałowej. Podmiot ten jest niezależny osobowo i kapitałowo od jednostki naukowej, a najczęściej jest nawiązywana pomiędzy nimi współpraca na zasadach rynkowych. W takim podejściu jednostka naukowa czerpie pośrednie efekty ze współpracy, czyli wzrost prestiżu, poszerzanie kontaktów i zdobywanie zleceń w przypadku powodzenia gospodarczego.

Przedsiębiorstwo spin-out określa się jako podmiot założony przez co najmniej jednego pracownika instytucji naukowej lub badawczej, albo studenta bądź absolwenta Uczelni oraz Uczelnię lub jednostkę organizacyjną Uczelni, powołaną do komercjalizacji dóbr intelektualnych Uczelni, w celu komercjalizacji innowacyjnych pomysłów (wiedzy) lub technologii. Zazwyczaj jest ono powiązane osobowo i kapitałowo z Uczelnią (jednostką macierzystą), co w konsekwencji oznacza aktywne uczestnictwo jednostki naukowej w zarzadzaniu firmą oraz sprawowanie przez nią kontroli nad kierunkiem działań komercjalizacyjnych dostarczonych przez nią technologii. Warto podkreślić, że organizacją macierzystą może być nie tylko uczelnia, ale również inne podmioty, np. jednostka badawczo-rozwojowa, przedsiębiorstwo i inne.

Te dwa rodzaje spółek charakteryzują się różnym stopniem powiązań, jaki zachodzi pomiędzy spółką prawa handlowego, a jednostką naukową lub uczelnią, której potencjał technologiczny jest komercjalizowany w jej ramach.  Łączą je jednak wspólne czynniki które wpływają na sukces obydwóch rozwiązań. Wśród takich możemy wymienić dostępność środków finansowych, mocny fundament naukowy, zasoby wiedzy zarówno technologicznej, jak i biznesowej, koncentracja na konkretnej aplikacji i niszy rynkowej, doświadczenie biznesowe.

Firmy spin-off/spin-outw dalszej perspektywie są najbardziej dochodową drogą komercjalizacji myśli naukowej. Oprócz barier które i uwarunkowań w tworzeniu przedsiębiorstw spin-offi spin outsą też zalety wpływające korzystnie na rozwój innowacji i myśli technologicznej oraz wykorzystywanie je jako potencjał dochodowy.

 Zalety przedsiębiorstw spin-off/spin-out

SPIN-OFF SPIN-OUT
  •  wyodrębnienie tematyki rynkowej ze struktury badawczej,
  • łatwość prowadzenia biznesu,
  • przejrzystość struktur i strumieni finansowych,
  • wsparcie uczelni, co oznacza minimalizowane ryzyko poprzez gwarancje, leżące po stronie zaangażowanych w przedsięwzięcie ekspertów danej dziedziny, a więc większą stabilizację.
  • płynne przeniesienie wiedzy i całego „know-how” oraz praw własności, do podmiotu gospodarczego,
  • dogodne warunki dla inwestycji kapitałowych w przedsięwzięcie i rozwój przedsiębiorstwa
  • samodzielne działanie.

 

Podsumowując, należy podkreślić że wyżej omawiane rodzaje spółek są efektem przedsiębiorczości akademickiej i stanowią sprawdzoną formę współpracy oraz transferu wiedzy i potencjału technologicznego. Są one cennym elementem gospodarki wpływającym na jej unowocześnienie i zwiększającym konkurencyjność, nie tylko pod kątem gospodarczym, lecz także pod kątem przedsiębiorstwa zdolnego wykorzystać własny potencjał w postaci pracowników naukowych, ich pomysłów i badań.

 

 

Opracowanie własne na podstawie:

  • Brodnicki K., Grzegorzewska-Mischka E., : Spółki spin-off innowacyjną formą kształtowania przedsiębiorczości, Politechnika Gdańska, Gdańsk.
  • Weiss E., Przedsiębiorstwa spin-off/spin-out jako forma przedsiębiorczości akademickiej, Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania, Warszawa.
  • przedsiebiorczosc-akademicka.b4ngo.pl/
  • www.ncbr.gov.pl

 

Zajrzyj do nas tutaj: